اولین تصویر واقعی از یک سیاهچاله

 

تصویر واقعی فوق، از سیاهچاله ی مرکزی کهکشان M87 در فاصله ی 55 میلیون سال نوری از ما گرفته شده است.

این برای نخستین بار است که دانشمندان موفق شدند تصویری از یک سیاهچاله را با تلسکوپ ثبت کنند و لذا دیگر، سیاچاله ها فقط در تصویرسازی های هنرمندانه یا شبیه سازی های رایانه ای نیستند.

این تصویر که از سوی ستاره شناسان گرفته شده، هاله ای از غبار و گاز را در اطراف سیاهچاله ای بزرگ در قلب بزرگ ترین کهکشان در بخش شمالی خوشه سنبله با عنوان مسیه ی M87 نشان می دهد. در این تصویر هاله ی اطراف که به صورت حلقه ی نورانی دیده می شود، «افقِ رویداد» سیاهچاله است. افق رویداد، مرز میان اندرونی و بیرونی سیاهچاله هاست.

تصویر فوق به وسیله ی تلسکوپی پیشرفته که از شبکه ای متشکل از هشت تلسکوپ رادیویی درست شده، گرفته شده است. یکی از محققان دانشگاه هاروارد در این خصوص گفت: سیاهچاله ها رمزآلودترین موضوع در این جهان هستند. ما چیزی را دیدیم که تصور می کردیم غیر قابل دیدن باشد. ما تصویری از یک سیاهچاله را گرفته ایم.

این سیاهچاله، جِرمی برابر با 6.5 میلیارد برابر جِرم خورشید و قطری برابر با 100 میلیارد کیلومتر دارد. برای درک بزرگی این اعداد توجه کنید که خود خورشید 233 هزار برابر زمین، جِرم دارد و در هر ثانیه بیشتر از چهار میلیون تُن از جِرم خود را به انرژی تبدیل می کند. همچنین برای پیمودن فاصله ای معادل با قطر این سیاهچاله با سرعت نور (نور در هر ثانیه سیصد هزار کیلومتر مسافت طی می کند) 93 ساعت - یا تقریباً چهار شبانه روز- زمان لازم است؛ در صورتی که برای پیمودن فاصله ی 150 میلیون کیلومتری زمین تا خورشید با سرعت نور فقط هشت دقیقه و بیست ثانیه زمان لازم است! همچنین برای درک چگالی بسیار زیاد سیاهچاله ها، کافی است توجه کنید که اگر فرضاً زمین قرار بود به یک سیاهچاله تبدیل شود باید همه ی جِرم آن در کُره ای به شعاع 9 میلیمتر فشرده می شد!!

گفتنی است یک سیاهچاله، تله ای کیهانی است که هیچ ماده ای و حتی ذرات و تابش های الکترومغناطیسی مثل نور نمی توانند از میدان گرانش آن بگریزند. سیاهچاله ها پی آمد مستقیم نظریه ی نسبیتِ عام هستند که 104 سال پیش آلبرت انیشتین فرمول بندی نهایی آن را ارائه داد. دو سال بعدتر در سال 1916، فیزیکدان جوان آلمانی، کارل شوراتزشیلد که در رسته ی توپخانه ی ارتش آلمان در جبهه ی روسیه می جنگید با حل معادلات انیشتین وجود چنین اجرام آسمانی را پیش بینی کرد که با تردید اولیه ی خود انیشتین مواجه شد. سیاهچاله ها دارای چنان قدرت جاذبه ی گرانشی ای هستند که حتی نور نمی تواند از سطح آن ها بگریزد. در مرکز سیاهچاله، تکینگی، برخی پارامترهای فیزیکی و ریاضی چون فشار و چگالی بی نهایت می شوند.

واژه ی سیاهچاله را، اما، نخستین بار فیزیکدان آمریکایی جان وایلر در سال 1965 به کار برد.

 

پی نوشت:

چند لینک دیگر برای مطالعه و تماشای بیشتر در مورد این مطلب:

https://pourianazemi.com/2019/04/12/bh-image-2019/

https://www.aparat.com/v/6AT1M

https://www.aparat.com/v/Zf0h5

https://www.aparat.com/v/t0BVf

https://www.aparat.com/v/5JdlF

صفحه «سیاه چاله» در ویکی پدیا